Edufloor blogt

Dit blog gaat over wat me bezighoudt en varieert nogal. Vandaar even een post over geld. Niet dat ik ernstig in geldproblemen zit of de loterij gewonnen heb. Nee, gelukkig geen van beide. “Overal waar ‘te’ voor staat, is niet goed voor je”, zegt mijn moeder altijd. Dus te weinig geld is vervelend, maar te veel ervan hebben ook. Dusss.

Vanmorgen las ik in Trouw Spel helpt jongeren met geld om te gaan : over jongeren die in een buurthuis een educatief spel spelen over geld. ‘Check je geld’ is een spel bedoeld voor jonge mensen die vanwege een berg problemen – een stoornis, seksueel misbruik, een verslaving – in de jeugdhulpverlening zijn beland. Ik denk dat dit spel in alle buurthuizen (die er nog zijn omdat ze nog niet wegbezuinigd zijn), gespeeld moet worden. Waarom?

cijfertjes

Zomaar wat getallen waarmee het Nibud strooit:

• er zijn naar schatting 80.000 jonge mensen die  ‘risicovol financieel gedrag’ vertonen;
• 2/3 van het aantal scholieren vertoont ‘financieel risicovol gedrag’;
• 2/3 van de zelfstandig wonende werkende jongeren geeft meer geld uit dan er binnenkomt

Omdat ik me bezighoudt met het vak Verzorging [en breder Mens en natuur] weet ik dat ‘omgaan met geld’ een belangrijk onderwerp is tijdens deze lessen in het voortgezet onderwijs. Bovenstaande getallen waren me niet helemaal onbekend, maar ik schrik er toch altijd weer van. Waar gaat het mis met deze jongeren? Zijn het alleen jongeren die in de jeugdhulpverlening terechtkomen die een dergelijk spel nodig hebben? Ik denk het niet. Ook jongeren die ‘gewoon’ opgroeien, in rijke – arme – modale – gebroken -hechte- en noem maar op gezinnen, geven aan dat het lastig is met geld om te gaan. Alle verleidingen in de maatschappij om je geld uit te geven, zijn moeilijk te weerstaan. Het is jongeren niet vreemd, ook volwassenen tobben hier mee.  Consequent zijn is lastig, voor groot en klein: “op is op” is in de supermarkt of winkel misschien einde verhaal, maar voor jongeren wiens zakgeld op is, is er toch een uitwijkmogelijkheid: bijspringende ouders, geld-uitlenende banken … En daarom is de kreet “ouders moeten hun kind financieel opvoeden” makkelijk gezegd, maar moeilijk gedaan.

ideeën voor de les

Zoals zo vaak krijgen scholen hierin een taak ‘toebedeeld’: maak het bespreekbaar in de les. Er is een groot aanbod van lesmaterialen om docenten hierbij te helpen. Ik denk dat er maar een ‘leerlijn geld’ gemaakt moet worden, ook al in het kader van ‘een leven lang leren’! Daarin mag de realiteit van alledag niet ontbreken, en daarmee bedoel ik: haal de realiteit van het dagelijks leerling-leven zoveel mogelijk in je klas! Al of niet in combinatie met het interactieve aanbod van lesmateriaal op internet. Dus niet alleen met een boekje aan de slag, maar vanaf de basisschool tot ver in het mbo-onderwijs praktisch en realistisch aan de slag.

Zomaar wat ideeën:

• Gastles
  Veel banken en financiële instellingen bieden gastsprekers aan voor scholen. Dan horen de leerlingen het ook eens van iemand anders. Landelijk kun je daarvoor terecht bij bijvoorbeeld ABN/AMRO, ING, maar ook kleine initiatieven in gemeenten zijn er genoeg, zoals Civic in Zeeburg of plaatselijke Rabobanken. En kijk vooral ook bij Gast in de klas, dat op de NOT2011  een innovatieprijs kreeg!
• Theatervoorstelling
  Er zijn verschillende bureaus die een voorstelling met geld als thema aanbieden. Samen met een verwerkings- of reflectieopdracht kan dit heel leerzaam zijn. Zelfs in het PO zijn er voorstellingen, zoals Meneer Beer die met geld leert omgaan! Voor het po en vo kun je bij het Nibud het lespakket In&Out bestellen waarbij een theatervoorstelling hoort. Deze theatervoorstelling Klassekunst kun je ook zoder het lespakket boeken.
• Spel
  Motiveert leerlingen, zeker als er enige competitie inzit. Een voorbeeld is het hierboven genoemde Check je geld. Maar kijk ook bij het overige onderwijsaanbod van het Nibud, of google maar eens: het aanbod is groot.
• elo (elektronische leeromgeving)
  Verschillende uitgevers en instellingen bieden lesmateriaal op internet aan en zeker de game-achtige settings spreken leerlingen aan. Een voorbeeld is Zonder Cash ben je nergens, een meerjarencampagne met diverse thema’s per jaar. Of de ROC lesmodules van LEF voor jongeren van 16-18 jaar. Jongeren leren in een social-mediarijke omgeving met elkaar leren over de rol van geld.
• Mini-onderneming
  Laat leerlingen een mini-onderneming opzetten waarin ze in leersituaties worden gebracht waarin ze financiële afwegingen moeten maken. Je kunt kinderen niet vroeg genoeg in aanraking brengen met ondernemerschap. Het stimuleert ook creativiteit en onafhankelijk denken. Laat ze een (web)winkel opzetten. Een mooi voorbeeld is BizWorld.
• Tentoonstelling/Museum bezoek
  Ga op excursie naar het Geldmuseum met speciale educatieve programma’s of naar De Nederlandse Bank in combinatie met hun aanbod van aantrekkelijk (interactief) onderwijsmateriaal.
• Internet
  Realiteit in je klas is ook het aanbod op internet bekijken. Het voert me nu te ver om het grote aanbod met naam en toenaam te noemen. Maar een uitgangspunt kan Schooltv zijn.  Kijk bijvoorbeeld naar SpangaS Leergeld. Een serie die tot de verbeelding van vo-leerlingen spreekt. Kijk op Eigenwijzer, een mooie bron voor docenten en leerlingen. Of zomaar een voorbeeld van een clip voor in de wiskunde/economie les: Geld, de wiskunde die van waarde is.
  En voor het po is er Leren omgaan met geld, te vinden op Klasse tv.

kunst
Ik kan nog veel meer opnoemen, maar ik denk dat de kern wel een beetje duidelijk is: omgaan met geld is een kunst die we allemaal zouden moeten beheersen. Je kunt er niet vroeg genoeg mee beginnen.  Maar lastig is het wel. En begin je nu aan jezelf te twijfelen? Doe dan de financiële opvoedtest. Ter geruststelling … of juist niet.